Tranzyt rosyjskiej ropy południową trasą rurociągu Przyjaźń zostaje zawieszony. Strategiczny surowiec prowadzi również na Słowację, gdzie przetwarza go bratysławska rafineria Slovnaft.

Transport został zawieszony od 4 sierpnia. Powodem są problemy z płatnością za dostawy. Rosyjski operator rurociągów Transnieft powiedział, że płatności tranzytowe nie mogą być przetwarzane z powodu sankcji wobec Rosji.

Zgodnie z zapowiedziami rosyjski operator rurociągowy Transnieft nie dokonał płatności na rzecz ukraińskiego operatora rurociągowego Ukrtransnafta. Ukraina nie wysyłała dalej ropy. Rosyjski bank Gazprombank, który odpowiada za płatności, powiedział, że według Reuters pieniądze zostały zwrócone z powodu ograniczeń nałożonych przez Unię Europejską. Spór finansowy nie dotyczy północnej nitki gazociągu do Polski i Niemiec.

Czytaj więcej Racjonowanie ciepłej wody i ogrzewanie na 17 stopni, stany przygotowują się na kryzys. Ograniczanie ludzi jest ekstremalne, odpowiada Sulík

Ministerstwo Gospodarki Słowacji potwierdziło, że rosyjski koncern Transnieft otrzymał od banku zwrot kosztów transportu ropy przez terytorium Ukrainy. „Z tego powodu ukraińska spółka Ukrtransnafta zawiesiła transport ropy rurociągiem Družba, co oznacza, że ​​obecnie transport ropy rurociągiem Družba przez terytorium Republiki Słowackiej jest zawieszony. Ministerstwo Gospodarki zarządza sytuacji” – napisało w komunikacie Ministerstwo Gospodarki.

Ekspert ds. energetyki Karel Hirman twierdzi, że ukraiński bank prawdopodobnie źle zinterpretował system sankcji i nie przyjął kolejnej płatności ze strony rosyjskiej. „Być może sytuacja zostanie wkrótce wyjaśniona i dostawy zostaną przywrócone, ponieważ widzimy, że ropa nadal płynie z Rosji odnogą północną, a także tankowcami do Unii Europejskiej, ponieważ sankcje nie wejdą w życie. Miejmy nadzieję że państwowy Transpetrol, a zwłaszcza kierownictwo polityczne Ministerstwa Gospodarki, nie zaniedbało i nie zlekceważyło sytuacji w obecnej, twardej walce koalicji wewnętrznej” – powiedział Hirman.

Minister gospodarki Richard Sulík (SaS) ogłosił we wtorek komunikat prasowy na środę, w którym chce podać więcej szczegółów.

Czeski ekonomista Lukáš Kovanda z Trinity Bank zwraca uwagę, że możliwe jest też, że Rosjanie rozegrali kolejną grę z dostawami energii i sztucznie ograniczają swoje dostawy, jak wielu uważa, że ​​robi to w przypadku gazu rurociągiem Nord Stream 1.

Slovnaft: Dostawa jest ciągła

Zawieszenie transportu ropy zostało potwierdzone przez Ministerstwo Gospodarki, słowacki przewoźnik Transpetrol i Slovnaft. Rzecznik prasowy rafinerii w Bratysławie, Anton Molnár, odpowiedział w oświadczeniu, że proces produkcyjny w rafinerii przebiega obecnie bez zakłóceń, a zaopatrzenie rynku jest płynne.

„Rafineria w Bratysławie, w ścisłej współpracy z narodowym przewoźnikiem Transpetrol, a także we współpracy ze słowackim Ministerstwem Gospodarki, wykorzystuje do przerobu wszystkie dostępne rezerwy w systemie” – mówi Molnár. Według niego Slovnaft wraz z węgierską spółką petrochemiczną i jej matką MOL rozpoczął rozmowy z obiema stronami sporu na temat możliwości zapłaty przez MOL lub Slovnaft podatku tranzytowego, który umożliwiłby wznowienie dostaw. w ropie naftowej. „Slovnaft czeka na odpowiedź na daną propozycję. W przypadku pozytywnego podejścia z obu stron dostawy mogą zostać wznowione w ciągu kilku dni” – dodał.

Slovnaft i MOL dużo zarabiają na rosyjskiej ropie. Od początku wojny na Ukrainie rafinerie słowackie i węgierskie korzystały z tańszej rosyjskiej ropy, sprzedawanej ze znacznym rabatem. Według ekonomisty Kovandy „bardziej akceptowalne będzie płacenie tantiem zamiast Rosji, niż utrata przewagi taniej ropy”.

Dwa scenariusze rozwoju

Słowacja ma teraz dwa scenariusze. Albo spór finansowy między Ukrainą a Rosją zostanie rozwiązany i ropa nadal będzie napływać na terytorium Słowacji, albo będziemy musieli sięgnąć do naszych strategicznych rezerw ropy. „Najlepszym scenariuszem jest to, że spór finansowy zostanie rozwiązany w ciągu kilku dni” – powiedział agencji. Bloomberg Tamas Pleser, analityk w Erste Bank.

Powiedział, że węgierska rafineria MOL ma zapas paliwa na kilka tygodni, jeśli przestój ropy zostanie przedłużony, ale wtedy Węgry będą musiały wykorzystać swoje strategiczne rezerwy ropy. W odpowiedzi akcje MOL spadły o 5%. Podobny scenariusz wystąpi prawdopodobnie na Słowacji. W przypadku, gdyby ropa nie krążyła dłużej w gałęzi południowej, Słowacja będzie musiała wykorzystać swoje strategiczne rezerwy ropy, którymi dysponujemy na około 90 dni.

Denník Prawda przesłał również pytania dotyczące wielkości strategicznych rezerw ropy naftowej i możliwości ich wykorzystania do Państwowej Administracji Rezerw Materiałowych (SŠHZ). „Jeżeli informacja potwierdzi się, Administracja Państwowych Rezerw Materiałowych Republiki Słowackiej będzie prowadzić sprawy uwolnienia zapasów interwencyjnych ropy naftowej i produktów naftowych zgodnie z ustawą o awaryjnych zapasach ropy naftowej i produktów ropopochodnych oraz o rozwiązaniu awaryjnych zapasów ropy naftowej sprawy oraz w sprawie zmiany i uzupełnienia niektórych ustaw z późniejszymi zmianami” – zareagował prezes SŠHZ Ján Rudolf.

Zgodnie z ww. prawem zapasy interwencyjne mogą być uwalniane wyłącznie na podstawie decyzji rządu. Propozycję uwolnienia zapasów interwencyjnych przedstawia rządowi Administracja Rezerw. Rząd może również ogłosić stan zagrożenia naftowego po niekorzystnej sytuacji. W czasie kryzysu naftowego rząd może podjąć kilka kroków w celu ograniczenia zużycia ropy i produktów ropopochodnych. Na przykład ograniczenie prędkości pojazdów mechanicznych, ograniczenie godzin otwarcia stacji benzynowych czy zakaz eksportu ropy naftowej i produktów naftowych.

Dwie gałęzie rurociągu

Rurociąg Drużba zaczyna się w Rosji na wschodnim brzegu Wołgi i rozdziela się na dwie nitki na Białorusi. Północna prowadzi do Polski i Niemiec, południowa przez Ukrainę na Węgry, Słowację i Czechy. Rosja zwykle dostarcza około 250 000 baryłek dziennie południową odnogą rurociągu Drużba na Węgry, Słowację i Czechy.

Rafineria Duna pod Budapesztem ma przepustowość 162 000 baryłek dziennie. Rafineria Bratysława Slovnaft ma dzienną wydajność 124 000 baryłek. Czeska rafineria Litvínov ma wydajność 100 000 baryłek dziennie, informuje Bloomberg.

Unia Europejska uzgodniła na początku czerwca, że ​​od 5 grudnia przestanie importować rosyjską ropę, a dwa miesiące później produkty naftowe. Transport ropy naftowej rurociągiem Przyjaźń będzie czasowo zwolniony z embarga. Cena ropy już zareagowała na wiadomość, która gwałtownie wzrosła w odpowiedzi na wiadomości. We wtorek po południu beczka Brent z Morza Północnego sprzedawała się za 98 dolarów.